Bệnh thận mạn ở người trẻ: Đừng chủ quan với sức khỏe của thận
Bệnh thận mạn không chỉ xuất hiện ở người cao tuổi. Người trẻ vẫn có thể mắc bệnh, đặc biệt khi có tăng huyết áp, đái tháo đường, thừa cân, bệnh tim mạch, tiền sử gia đình mắc bệnh thận hoặc từng bị tổn thương thận.
Bệnh thận mạn xảy ra khi thận bị tổn thương hoặc suy giảm khả năng lọc máu trong thời gian dài. Nếu không được phát hiện và kiểm soát, chức năng thận có thể tiếp tục suy giảm, dẫn đến nhiều biến chứng và cuối cùng là suy thận.
Điều đáng lưu ý là phần lớn người bệnh trong giai đoạn sớm không có triệu chứng rõ ràng. Xét nghiệm máu và nước tiểu có thể là cách duy nhất để phát hiện tổn thương thận từ sớm.
Những yếu tố làm tăng nguy cơ mắc bệnh thận
Các nguyên nhân thường gặp nhất của bệnh thận mạn ở người trưởng thành là đái tháo đường và tăng huyết áp. Ngoài ra, nguy cơ còn tăng lên ở người có bệnh tim mạch, béo phì hoặc tiền sử gia đình mắc bệnh thận.
Một số yếu tố cần lưu ý gồm:
- Không kiểm soát tốt huyết áp hoặc đường huyết.
- Thừa cân, béo phì và ít hoạt động thể chất.
- Có người thân mắc bệnh thận hoặc suy thận.
- Hút thuốc lá.
- Từng bị tổn thương thận cấp.
- Sỏi thận, bất thường đường tiết niệu hoặc nhiễm trùng tiết niệu kéo dài.
- Tự ý sử dụng thuốc giảm đau, thuốc nam hoặc thực phẩm bổ sung không rõ thành phần.
Một số thuốc giảm đau chống viêm không steroid có thể gây tổn thương thận, đặc biệt khi sử dụng kéo dài, dùng quá liều hoặc dùng ở người đã có bệnh thận, tăng huyết áp hay đái tháo đường. Người bệnh không nên tự ý ngừng thuốc được kê đơn nhưng cần hỏi bác sĩ trước khi sử dụng thuốc không kê đơn thường xuyên.
Bệnh thận giai đoạn đầu có dấu hiệu gì?
Bệnh thận mạn giai đoạn đầu thường tiến triển âm thầm và có thể không gây bất kỳ triệu chứng nào. Vì vậy, không nên chỉ dựa vào cảm giác mệt mỏi hoặc đau lưng để đánh giá chức năng thận.
Khi bệnh tiến triển, người bệnh có thể gặp:
- Mệt mỏi, giảm khả năng tập trung.
- Chán ăn, buồn nôn hoặc thay đổi vị giác.
- Phù chân, bàn chân, mắt cá chân; đôi khi phù tay hoặc mặt.
- Đi tiểu nhiều hoặc ít hơn bình thường.
- Nước tiểu có nhiều bọt.
- Ngứa, khô da.
- Chuột rút.
- Khó thở hoặc đau ngực ở giai đoạn nặng.
Các biểu hiện như ngứa nhiều, mất cảm giác ngon miệng, vị giác thay đổi hoặc lượng nước tiểu giảm thường liên quan nhiều hơn đến bệnh thận đã tiến triển, không nên xem là dấu hiệu sớm đặc hiệu.
Đau lưng có phải dấu hiệu suy thận không?
Đau vùng thắt lưng rất phổ biến và thường liên quan đến cơ, cột sống hoặc vận động sai tư thế. Bệnh thận mạn giai đoạn sớm thường không gây đau vùng thận.
Đau hông lưng có thể liên quan đến sỏi thận, nhiễm trùng đường tiết niệu hoặc những bệnh lý khác nếu đi kèm sốt, tiểu buốt, tiểu ra máu, buồn nôn hoặc đau dữ dội. Người bệnh cần được thăm khám để xác định nguyên nhân, không nên tự kết luận là suy thận.
Ai nên chủ động kiểm tra chức năng thận?
Việc kiểm tra đặc biệt quan trọng đối với người:
- Mắc đái tháo đường.
- Bị tăng huyết áp.
- Có bệnh tim mạch.
- Có người thân từng mắc bệnh thận hoặc suy thận.
- Thừa cân, béo phì.
- Từng bị tổn thương thận cấp.
- Có nước tiểu bất thường, phù hoặc thay đổi tiểu tiện kéo dài.
Người mắc đái tháo đường thường được khuyến nghị kiểm tra thận định kỳ. Với các nhóm nguy cơ khác, bác sĩ sẽ tư vấn tần suất kiểm tra dựa trên tuổi, bệnh nền và kết quả xét nghiệm.
Những xét nghiệm giúp kiểm tra sức khỏe thận
Hai kiểm tra quan trọng thường được sử dụng gồm:
- Xét nghiệm máu đánh giá creatinine và mức lọc cầu thận ước tính – eGFR: Cho biết khả năng lọc máu của thận.
- Xét nghiệm nước tiểu tìm albumin: Giúp phát hiện protein rò rỉ vào nước tiểu khi thận bị tổn thương.
Bác sĩ có thể chỉ định thêm tổng phân tích nước tiểu, công thức máu, điện giải, siêu âm thận – tiết niệu hoặc các kiểm tra khác tùy theo triệu chứng và yếu tố nguy cơ.
Một kết quả xét nghiệm bất thường chưa đủ để tự kết luận mắc bệnh thận mạn. Người bệnh cần được bác sĩ đánh giá, kiểm tra lại và theo dõi trong thời gian phù hợp.
Làm gì để bảo vệ chức năng thận?
Để giảm nguy cơ tổn thương thận, mỗi người nên:
- Kiểm soát tốt huyết áp và đường huyết.
- Giảm lượng muối trong chế độ ăn.
- Duy trì cân nặng phù hợp và vận động thường xuyên.
- Không hút thuốc lá.
- Uống nước phù hợp với nhu cầu cơ thể và tình trạng sức khỏe.
- Không tự ý sử dụng thuốc giảm đau hoặc thuốc không rõ nguồn gốc.
- Điều trị sớm nhiễm trùng đường tiết niệu và các bệnh lý liên quan.
- Khám sức khỏe định kỳ nếu thuộc nhóm nguy cơ.
Kiểm soát những bệnh lý nền như đái tháo đường và tăng huyết áp là biện pháp quan trọng giúp phòng ngừa hoặc làm chậm quá trình tiến triển của bệnh thận mạn.
Khi nào cần đi khám sớm?
Người bệnh nên đến cơ sở y tế khi gặp một trong các biểu hiện sau:
- Phù chân, mặt hoặc toàn thân.
- Nước tiểu có máu hoặc nhiều bọt kéo dài.
- Tiểu ít rõ rệt hoặc thay đổi tiểu tiện bất thường.
- Mệt mỏi kéo dài, khó thở hoặc chán ăn.
- Đau hông lưng kèm sốt, tiểu buốt hoặc tiểu ra máu.
- Huyết áp hoặc đường huyết thường xuyên tăng cao.
Phát hiện sớm và kiểm soát các yếu tố nguy cơ có thể giúp bảo vệ phần chức năng thận còn lại và làm chậm quá trình tiến triển của bệnh.
Kiểm tra chức năng thận tại Bệnh viện YHCT Nhân Đức
Bệnh viện Y học cổ truyền Nhân Đức tiếp nhận thăm khám, đánh giá các yếu tố nguy cơ và kiểm tra những bất thường liên quan đến chức năng thận.
Căn cứ triệu chứng, bệnh nền và kết quả xét nghiệm, bác sĩ sẽ tư vấn hướng theo dõi, điều trị và điều chỉnh lối sống phù hợp với từng người bệnh.
Thông tin liên hệ
Bệnh viện YHCT Nhân Đức – Bắc Ninh
Địa chỉ: 83–85 khu Lãm Làng, phường Nam Sơn, Bắc Ninh
Hotline: 0888 456 115
Nội dung bài viết chỉ mang tính chất tham khảo, không thay thế việc thăm khám, chẩn đoán và chỉ định điều trị của bác sĩ.